Elke maandag - Wat gebeurde er vorige week in de staalsector? - week 32
Maandag Update (Week 32): Je wekelijkse shot aan metaalinfo. Met de LMI - Laskoning Metaal Index, het actuele nieuws uit de sector, macro-economische duiding en de belangrijkste ontwikkelingen voor de metaalprofessional.
Geen gelul, de markt staat onder hoogspanning. Met krimpende productiecijfers, binnen drie weken al doorboorde EU-importquota en nieuwe Amerikaanse heffingen vliegen de klappen je om de oren. Dit zijn de keiharde feiten van de afgelopen weken.
Macro-Economische & Industriële Cijfers (CBS & Wereldwijd)
- Industriële productie (mei 2026): De gemiddelde dagproductie van de Nederlandse industrie was in mei 2026 1,8% lager dan in mei 2025. Gecorrigeerd voor werkdagen en seizoeneffecten nam de productie tussen april en mei 2026 af met 0,8%. (CBS)
- Producentenvertrouwen: Het producentenvertrouwen in de Nederlandse industrie liet een terughoudend beeld zien; in mei 2026 noteerde de index -4,8 (en in juni -5,0), wat duidt op aanhoudende voorzichtigheid onder fabrikanten over de orderportefeuilles en de economische omstandigheden. (CBS)
- Faillissementen in de metaalsector en industrie: Het aantal uitgesproken faillissementen blijft schommelen; in de categorie metaalproducten en machine-industrie blijft de druk op marges zichtbaar door hogere loonkosten, rentes en verscherpte concurrentie. (CBS)
- Internationale Handel & Conjunctuur: CBS-cijfers over de in- en uitvoer van goederen tonen aan dat de goederenexport te maken heeft met volatiele volumes door een zwakkere vraag vanuit de belangrijkste Europese afzetmarkten, wat direct drukt op de toeleveringsketen van de metaalsector. (CBS)
- Investeringen en bedrijfsleven: De investeringen in vaste activa (waaronder machines, transportmiddelen en fabrieksinstallaties) laten een terughoudend verloop zien, waarbij ondernemers terughoudend zijn met grote kapitaalintensieve projecten vanwege de economische onzekerheid. (CBS)
- Consumentenprijzen en Inflatie: De inflatie in Nederland (CPI) beïnvloedt indirect de loonruimte en cao-onderhandelingen in de metaal- en technologische industrie, met stijgende kosten voor personeel en diensten tot gevolg. (CBS)
- Cao-lonen en Arbeidsmarkt: De afgesproken cao-loonsverhogingen in de sector blijven hoog (gemiddeld boven de 4% à 5%), wat de operationele kosten voor metaalbewerkingbedrijven flink doet toenemen ondanks de krimpende productievolumes. (CBS)
- Wereldwijde ruwstaalproductie (Worldsteel): De wereldwijde ruwstaalproductie in de 71 landen die rapporteren aan worldsteel kwam in juni 2026 uit op totaal 159,8 miljoen ton, een daling van 3,3% ten opzichte van juni 2025. (Worldsteel)
- Innovatie & Materiaalkunde: Aanvullend op macro-data toont recent wetenschappelijk onderzoek naar natuurlijke materialen (zoals de metalen kaken van bepaalde mariene wormen) inspiratie op voor ultrasterke, bio-geïnspireerde metaal- en composietstructuren. (Scientias)
Harde cijfers & Feiten (Publicaties week 29,30,31)
3. 12-06-2026: CECIMO: Europees machinebouwsegment herstelt traag onder aanhoudende druk
Tijdens de Algemene Ledenvergadering in Bazel publiceerde de Europese koepel voor productietechnologieën CECIMO de laatste economische update over de machinegereedschapsector.
Impact: De Europese machineproductie daalde over 2025 met circa 6,6% tot 23,5 miljard euro, waardoor Europa's wereldmarktaandeel in twee jaar tijd is gekrompen van 33,4% naar 30,8%.
Risico: Zwakke consumptie (-3,7%) en sterk drukkende mondiale concurrentie uit Azië zorgen ervoor dat het economisch herstel in de metaalbewerkingssector uiterst fragiel blijft.
Bron: CECIMO
1. 17-07-2026: Meerdere EU-staalquota al bijna uitgeput binnen 15 dagen na nieuwe kwartaalperiode
In de eerste vijftien dagen van de nieuwe EU-kwotaperiode (1 juli - 30 september) zijn de invoerquota voor bepaalde staalproducten uit China en de categorie "overige landen" al overschreden, terwijl voor meerdere andere productcategorieën al meer dan 70 procent van de quota is gebruikt, blijkt uit cijfers van de Europese Commissie.
Impact: Het snelle opraken van de quota, nog geen drie weken na invoering van de nieuwe EU-staalmaatregelen, onderstreept hoe hoog de importdruk op de Europese markt blijft ondanks de strengere regels.
Risico: Voor de productcategorieën waarvan de quota zijn uitgeput, geldt vanaf nu direct de verhoogde 50%-heffing op extra invoer, wat de inkoopkosten voor Europese afnemers snel kan opdrijven.
Bron: Eurometal
2. 21-07-2026: Metaalunie Economische Barometer: MKB-maakindustrie krabbelt op, investeringen blijven uit
De Koninklijke Metaalunie Economische Barometer over het tweede kwartaal laat zien dat de MKB-maakindustrie het dieptepunt van begin 2026 achter zich heeft gelaten. Het nettosaldo van de orderpositie stijgt van -17 naar +7 procent en het resultaatsaldo van -30 naar +5 procent. Het aandeel winstgevende bedrijven groeit van 37 naar 45 procent.
Impact: Van de ondernemers geeft 85 procent aan gevolgen te ondervinden van het conflict in het Midden-Oosten, waarbij hogere inkoopprijzen door 41 procent als grootste effect wordt genoemd.
Risico: Het investeringssaldo blijft met -28 procent stevig negatief; 42 procent van de bedrijven verwacht de komende zes maanden juist minder te investeren in machines.
Bron: Koninklijke Metaalunie
3. 21-07-2026: Duitse staalproductie stijgt 8,9% in eerste halfjaar 2026, brancheorganisatie blijft voorzichtig
Duitsland verhoogde de staalproductie in de eerste helft van 2026 met 8,9 procent op jaarbasis naar 18,63 miljoen ton, blijkt uit cijfers van de Duitse staalbranchevereniging WV Stahl. Ondanks de groei blijft de sector somber gestemd door zwakke vraag en aanhoudende importdruk.
Impact: De branchevereniging benadrukt het belang van de nieuwe EU-beschermingsmaatregelen om te zorgen dat toekomstig vraagherstel daadwerkelijk doorwerkt in hogere bezettingsgraden bij Duitse en andere Europese staalfabrieken.
Risico: Zonder extra vraagimpulsen, met name vanuit overheidsaanbestedingen, en zonder concurrerende elektriciteitsprijzen blijft duurzaam herstel volgens de sector onzeker.
Bron: GMK Center
4. 23-07-2026: Nieuwe aanvraagronde SLIM-subsidie opent op 19 augustus
Werkgevers met minder dan 250 medewerkers kunnen vanaf 19 augustus 2026 weer subsidie aanvragen via de SLIM-regeling mkb 2025-2029, bedoeld voor initiatieven die bijdragen aan een sterke leercultuur binnen het bedrijf. Het aanvraagtijdvak loopt tot en met 7 september; voor deze ronde is 6 miljoen euro beschikbaar.
Impact: MKB-maakbedrijven kunnen de subsidie inzetten voor onder meer opleidings- en ontwikkelplannen, relevant gezien de aanhoudende arbeidsmarktkrapte in de sector.
Risico: Het subsidieplafond is beperkt en aanvragen verlopen op volgorde van binnenkomst, waardoor tijdig voorbereiden noodzakelijk is.
Bron: Koninklijke Metaalunie
2. 23-07-2026: Worldsteel: Wereldwijde ruwstaalproductie in juni 2026 licht gestegen
De World Steel Association (worldsteel) heeft bekendgemaakt dat de totale ruwstaalproductie voor de 70 rapporterende landen in juni 2026 uitkwam op 155,7 miljoen ton, een stijging van 1,7% vergeleken met juni 2025.
Impact: Binnen de Europese Unie (27 landen) steeg de productie in juni met 4,6% tot 10,8 miljoen ton, terwijl Duitsland een plus noteerde van 9,5% (2,9 miljoen ton).
Risico: Buiten Europa liep de productie opvallend uiteen; zo kromp het Midden-Oosten fors met 13,4% en daalde de Russische productie eveneens.
Bron: World Steel Association
5. 24-07-2026: FME noemt nieuwe Amerikaanse importheffing van 10% schadelijk en ongegrond
FME verzet zich tegen een nieuwe Amerikaanse importheffing van 10 procent voor Europese producten. Volgens de ondernemersorganisatie voor de technologische industrie richten de onderliggende Amerikaanse onderzoeken zich op dwangarbeid, terwijl de EU juist strenge arbeidsrechtelijke regels kent, waardoor de heffing volgens FME niet te rechtvaardigen is.
Impact: FME roept de Europese Commissie op zich krachtig te verzetten en samen met de VS te werken aan een oplossing zonder onnodige schade aan de trans-Atlantische handel.
Risico: De heffing komt boven op de reeds bestaande 50%-importheffing op staal, aluminium en afgeleide producten, wat de kosten voor exporterende metaalbedrijven verder opstuwt.
Bron: ANP / Welingelichte Kringen
6. 28-07-2026: Salzgitter bouwt Duitslands grootste elektrische vlamboogoven bij HKM in Duisburg
Salzgitter heeft een contract getekend met het Italiaanse Tenova voor de bouw van een elektrische vlamboogoven bij dochterbedrijf Hüttenwerke Krupp-Mannesmann (HKM) in Duisburg. Met een tapgewicht van 285 ton en een jaarcapaciteit van 2,5 miljoen ton wordt dit de grootste vlamboogoven van Duitsland en de op één na grootste van de EU.
Impact: Het project ontvangt 200 miljoen euro subsidie van de Duitse federale overheid en de deelstaat Noordrijn-Westfalen in het kader van het programma voor industrie- en klimaatsteun, en moet de CO₂-uitstoot van staalproductie op de locatie fors verlagen.
Risico: De bouwfase start pas in augustus 2026 met oplevering in 2029; de eerdere volledige overname van HKM door Salzgitter ging bovendien gepaard met een aangekondigde afbouw van het personeelsbestand van circa 3.000 naar ongeveer 1.000 medewerkers op termijn.
Bron: Eurometal
7. 29-07-2026: Faillissement voor Dordtse staalbewerkingsgroep SSi, Kroon Metal Technology en Sideron
De SSi-groep, bestaand uit SSi Steel Solutions International, Kroon Metal Technology en Sideron, is failliet verklaard. De drie Dordtse bedrijven boden samen een totaaloplossing voor het bewerken van dikke staalplaten en leverden onder meer aan de machinebouw, scheepsbouw, offshore en staalbouw.
Impact: Door de samenvoeging op één locatie in Dordrecht ontstond een geconcentreerde ketenpartner voor snijden, lasersnijden, kanten, boren, frezen en lassen; het wegvallen hiervan raakt meerdere schakels in de toeleveringsketen tegelijk.
Risico: De aanleiding voor het faillissement is nog onduidelijk en het is nog niet bekend of er een overname of doorstart mogelijk is, evenals hoeveel medewerkers dit treft.
Bron: Vraag & Aanbod
8. 30-07-2026: Metaalunie lanceert strategisch leiderschapsprogramma voor MKB-maakindustrie
Koninklijke Metaalunie start een strategisch leiderschapsprogramma om ondernemers in de mkb-maakindustrie te helpen hun bedrijf toekomstbestendig te maken. Het programma combineert praktijkgerichte bijeenkomsten met persoonlijke begeleiding rond strategievorming, leiderschap, organisatieontwikkeling en datagedreven besluitvorming.
Impact: Deelnemers werken aan vraagstukken uit hun eigen bedrijf, zodat opgedane kennis direct toepasbaar is — relevant nu de Economische Barometer aangeeft dat herstel nog kwetsbaar is.
Risico: Het programma vraagt een aanzienlijke tijdsinvestering van ondernemers, terwijl de sector kampt met arbeidskrapte en een terughoudende investeringsbereidheid.
Bron: Vraag & Aanbod
Laskoning Metaal Index (LMI)
Marktduiding: Zomerse stabilisatie en sectorverschuivingen
De index stabiliseert licht in week 31, hoewel de aanhoudende druk op zware industrie, automotivetoepassingen en energiegerelateerde aandeelcomponenten zichtbaar blijft. Terwijl bouwgerelateerde fondsen en geselecteerde defensie- en maakindustrie-aandelen de tegenslagen compenseren, drukken internationale correcties bij onder meer Tesla en zware staalspelers op het totale rendement.
Bewegers uitgelicht deze week
BAM Group (BAMNB.AS): Handhaaft zich sterk in de kopgroep met een plus van +19,77% sinds eind mei, gesteund door een solide orderportefeuille in de grond-, weg- en waterbouw ondanks de stikstof- en vergunningsuitdagingen in de sector.
HD Hyundai Heavy Industries (329180.KS): Blijft onder zware druk staan met een cumulatief verlies van -31,68%. Na eerdere sterke rallies en winstnemingen door beleggers worstelt het aandeel met aanhoudende volatiliteit in de mondiale scheepsbouw- en toeleveringsmarkt.
Tesla (TSLA): Zakt dieper weg in de onderste rangen met een correctie tot -29,61%, gedreven door bredere margedruk op elektrisch vervoer en terughoudendheid onder industriële en consumentenbeleggers.
📈 Top Stijgers (sinds 29-05-2026)
- BAMNB.AS +19.77%
- PCAR +18.23%
- 600031.SS +15.91%
- 5401.T +15.26%
- AIR.PA +14.80%
📉 Grootste Dalers (sinds 29-05-2026)
- 329180.KS -31.68%
- TSLA -29.61%
- 005490.KS -25.60%
- NGAS.L -16.55%
- SZG.DE -15.49%
Grondstoffen & Materialen deze week
De grondstoffenmarkt toont in week 31 een overwegend rustig en stabiel zomerbeeld:
- Ijzererts: Noteert rond de $98 per ton (-0,25%) door aanhoudende overcapaciteit en een afwachtende wereldwijde staalvraag.
- Staal & Schroot: Warmgewalst staal (HRC) stabiliseert rond $1.190 per ton (-0,25%) en staalschroot noteert rond $398,50 per ton (+0,76%). De markt bereidt zich voor op de strengere 'Melt and Pour'-regels.
- Nikkel & Koper: Nikkel beweegt vlak rond $17.255 per ton (-0,35%), terwijl koper met $6,44 per pond (-0,13%) een lichte pas op de plaats maakt te midden van terughoudende industriële inkoop.
Doorlopende zaken (Focus voor augustus 2026)
1. EU staalmarkt: Nieuwe importquota binnen drie weken al grotendeels uitgeput
De vrijwaringsmaatregelen die sinds 1 juli gelden, blijken in de praktijk sneller onder druk te staan dan verwacht: binnen vijftien dagen na de start van de nieuwe kwotaperiode waren de quota voor bepaalde productcategorieën uit China en overige landen al overschreden. Dit ondanks de halvering van de tariefvrije volumes en de verdubbeling van de heffing boven de quota.
Waarom relevant? Voor inkopers betekent dit dat de verwachte adempauze van de nieuwe maatregelen sneller kan wegvallen dan gedacht, met risico op snellere prijsopdrijving voor specifieke productcategorieën.
Focus: kwotabenutting per categorie nauwlettend volgen richting het einde van het kwartaal (30 september).
2. EU staalmarkt: Melt and Pour-regel treedt op 1 oktober in werking
Vanaf 1 oktober moeten importeurs aantonen waar hun staal daadwerkelijk is gesmolten en gegoten, om omzeiling van de vrijwaringsmaatregelen via derde landen tegen te gaan. De Europese Commissie moet uiterlijk 31 augustus de exacte vorm van de vereiste documentatie specificeren, vermoedelijk gebaseerd op Mill Test Certificates.
Waarom relevant? Bedrijven hebben nog maar enkele weken om hun documentatieproces op orde te brengen voordat de verplichting ingaat.
Focus: voorbereiding op verplichte herkomstbewijzen, wachten op de exacte specificatie eind augustus.
3. VS-EU handel: Nieuwe Amerikaanse importheffing van 10% bovenop bestaande staalmaatregelen
De VS heeft eind juli een nieuwe universele importheffing van 10 procent voor Europese producten aangekondigd, boven op de reeds geldende 50%-heffing op staal, aluminium en afgeleide producten. FME en andere Europese brancheorganisaties dringen aan op een krachtige EU-reactie.
Waarom relevant? De opeenstapeling van heffingen raakt vooral bedrijven die zowel staal/aluminium exporteren als bredere machineonderdelen naar de VS leveren, met oplopende administratieve lasten.
Focus: houding Europese Commissie en eventuele tegenmaatregelen of onderhandelingen met de VS.
4. CBAM (EU): Importeurs betalen actief CO₂-kosten op staal en aluminium
Sinds 1 januari 2026 is CBAM volledig operationeel: importeurs van staal, aluminium en andere CO₂-intensieve producten rapporteren en betalen emissiekosten via certificaten, met verplichte kwartaalrapportages en aangescherpte documentatie-eisen voor herkomstdata van leveranciers buiten de EU.
Waarom relevant? Directe impact op inkoopprijzen, marges en leverancierskeuze; onvolledige data leidt tot hogere kosten of correcties.
Focus: interactie tussen CBAM-verplichtingen en de nieuwe Melt and Pour-regel vanaf oktober.
5. Duitse staalsector: Decarbonisatie-investeringen versnellen ondanks zwakke marktomstandigheden
Duitsland verhoogde de staalproductie in de eerste helft van 2026 met 8,9 procent, terwijl grote spelers als Salzgitter tegelijk fors investeren in vergroening: eind juli werd het contract getekend voor Duitslands grootste elektrische vlamboogoven bij HKM in Duisburg (2,5 miljoen ton capaciteit, gesteund met 200 miljoen euro overheidssubsidie).
Waarom relevant? Illustreert de dubbele dynamiek in de Europese staalsector: aanhoudend zwakke onderliggende vraag naast versnelde transitie-investeringen die op termijn de concurrentiepositie van groen staal bepalen.
Focus: voortgang bouwfase HKM-vlamboogoven (start augustus 2026, oplevering 2029) en vergelijkbare transformatietrajecten bij andere Europese staalproducenten.
6. Tata Steel IJmuiden: Strafzaak loopt door richting regiezitting op 20 november
Na de dagvaarding door het Openbaar Ministerie op 8 juli loopt het onderzoek door, ook naar mogelijke persoonlijke aansprakelijkheid van leidinggevenden. Op 20 november vindt de eerste regiezitting plaats bij de rechtbank Amsterdam.
Waarom relevant? De uitkomst raakt de vergroeningssubsidie en-planning van Tata Steel, met mogelijke gevolgen voor de bredere Nederlandse toeleveringsketen.
Focus: voortgang strafrechtelijk onderzoek en gevolgen voor verduurzamingsplannen.
Elke maandag de voorsprong pakken?
Mis geen marktverandering of technologische doorbraak meer. Meld je aan voor de Laskoning Nieuwsbrief.
Bronnen
- Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS): Industriële productie, producentenvertrouwen en conjunctuurcijfers (mei/juni 2026)
- World Steel Association (worldsteel): Global crude steel production (juni 2026)
- Eurometal: Several EU steel quotas near exhaustion within first 15 days of new quota period & Salzgitter launches HKM decarbonisation project
- Koninklijke Metaalunie: Economische Barometer Q2 2026 & Nieuwe aanvraagronde SLIM-subsidie
- GMK Center: Germany increased steel production by 8.9% y/y in 1H2026
- Vraag & Aanbod: Faillissement voor groep metaalbedrijven (SSi, Kroon, Sideron) & Metaalunie start strategisch leiderschapsprogramma
- Welingelichte Kringen / ANP: FME vindt nieuwe heffing VS schadelijk en niet te rechtvaardigen
- CECIMO: Economic recovery remains fragile amid persistent structural pressures
- Scientias: Bio-geïnspireerde materialen en metaalkaken in de natuur
- Trading Economics: Actuele grondstoffenprijzen en marktdata (ijzererts, staal, nikkel, koper)
